Słownik

Hasło Definicja
ADR

(z franc. Accord européen relatif au transport international des marchandises Dangereuses par Rout) – międzynarodowa konwencja regulująca zasady przewozu drogowego ładunków niebezpiecznych, zwyczajowo według tych zasad określany jest ładunek niebezpieczny w transporcie drogowym.

Akredytywa

forma bezgotówkowych rozliczeń między firmami. Stosowana przy rozliczeniach transakcji handlowych krajowych i zagranicznych, najczęściej przy dużych transakcjach lub kiedy sprzedający i kupujący nie mieli jeszcze okazji sprawdzić swojej wiarygodności. Kupujący zabezpiecza w banku odpowiednią sumę, która to po spełnieniu określonych wcześniej warunków zostaje przekazana sprzedającemu po wywiązaniu się z jego zobowiązań.

ATA / Karnet ATA

to dokument stosowany przy odprawie czasowej towarów, umożliwiający dokonanie czasowego przywozu lub wywozu towarów.

AWB (Air Way Bill)

list przewozowy stosowany we frachcie lotniczym.

B/L (Bill of Lading)

to morski list przewozowy, świadectwo potwierdzające odbiór danego ładunku na statek i zobowiązanie przewoźnika do dostarczenia go do portu docelowego.

CFS

(z ang. Container Freight Station) punkt konsolidacyjny dla towarów drobnicowych.

CISF

(z ang. China Import Service Fee) dodatkowa opłata handlingowa występująca przy frachcie morskim z Chin.

D/N

(Debit Nota) – nota obciążeniowa.

D/O

(Delivery Order) – dokument pozwalający na wydanie ładunku w porcie.

D/P

(Documents Against Payment) – dokumentowe inkaso gotówkowe

Demmurage/Detention

(czasem używany jest skrót Dem/Det). Demurrage to opłata należna armatorowi za przetrzymanie w porcie pełnego kontenera powyżej określonego czasu – Demurrage. Detention to opłata należna armatorowi za przetrzymanie kontenera na środku transportu.

DGD

deklaracja załadowcy określająca specyfikę towaru niebezpiecznego zwykle dostarczana spedytorowi z MSDS (kartą charakterystyki produktu).

DGR

(z ang. Dangerous Goods) – przepisy odnoszące się do przewozu i dokumentowania towarów niebezpiecznych w transporcie lotniczym.

Dodatki

pewne dodatkowe opłaty naliczane przy usłudze spedycyjnej:

  • BAF – dodatek paliwowy, nakłada go konferencja żeglugowa lub armator, a jego celem jest zniwelowanie efektów zmiany cen na rynku paliw
  • PCS – dodatkowa opłata pobierana za transport Kanałem Panamskim
  • LSF – dodatek za paliwo niskosiarkowe stosowany głównie dla portów Morza Bałtyckiego
  • SCT - dodatkowa opłata pobierana za transport Kanałem Sueskim
  • CAF – dodatek walutowy, służący zminimalizowaniu efektów wahań kursów walutowych
  • PORTEO – opłata portowa w portach Ameryki Południowej płatna zwykle przez załadowcę
  • WRS – dodatek za ryzyko wojny
  • PSS – dodatek wprowadzany w sezonie zwiększonych przewozów
  • ISPS – dodatek za zwiększone bezpieczeństwo w porcie
  • PRS – Piracy Risk Surcharge (inaczej AGS – Aden Gulf Surcharge) – dodatek z tytułu konieczności opłacenia służb zapewniających bezpieczeństwo statków poruszających się w obrębie Zatoki Adeńskiej
  • OWS – Overweight Surcharge – dodatek/dopłata do kontenerów 20’stopowych z tytułu przewozu ciężkich ładunków powyżej limitu określonego przez armatora realizującego transport (naliczana najczęściej powyżej 18t)
  • EBS – Emergency Bunker Surcharge – specjalna dopłata służąca zniwelowaniu wahań cen paliwa – każdorazowo decyzja o jej naliczeniu podejmowana jest przez armatora realizującego transport
  • ERS – Equipment Repositioning Surcharge (inaczej EIS – Equipment Imbalance Surcharge) – specjalna dopłata służąca zniwelowaniu strat armatora z tytułu niezbilansowania dostępności kontenerów
  • Dopuszczalna masa kontenerów w transporcie drogowym - ok 22 tony towaru
EDI

(elektroniczna wymiana danych) – przesyłanie handlowych komunikatów elektronicznych (odpowiedników dotychczasowych dokumentów papierowych) tworzonych według powszechnie obowiązującego standardu.

Express B/L, Sea Waybill, Waybill

zapis listu morskiego w systemie elektronicznym – bez cech papieru wartościowego.

FCL

(ang. Full Container Load) transport całokontenerowy.

Feeder

niewielki statek przewozowy, który dowozi kontenery pomiędzy większymi a mniejszymi portami morskimi.

Gestia Transportowa

prawo jednej ze stron kontraktu do organizacji zasad związanych z transportem towaru, np. w zakresie podziału kosztów, obowiązków pomiędzy stronami.

Hub

port bazowy dla kontenerów w relacjach transoceanicznych. To port, do którego przypływają duże transoceaniczne statki, by stamtąd (już na mniejszych jednostkach) rozwozić ładunki do portów docelowych.

IMO

Międzynarodowa Organizacja Morza (dawniej IMCO) zajmująca się bezpieczeństwem żeglugi, obrotu morskiego i ochroną środowiska morskiego.

Incoterms

międzynarodowe, ustalone przez Międzynarodową Organizację Handlu z siedzibą w Paryżu, terminy związane z odpowiedzialnością oraz podziałem kosztów związanych z transportem towarów pomiędzy załadowcą a odbiorcą towaru.

Kongestia

utrudnienie związane ze zbyt dużą liczbą ładunków w porcie.

Konosament

to morski list przewozowy, świadectwo potwierdzające odbiór danego ładunku na statek I zobowiązanie przewoźnika do dostarczenia go do portu docelowego.

Konsolidacja

grupowanie mniejszych ładunków w większe dla celów transportowych (minimalizacja kosztów poprzez zwiększenie stopnia wykorzystania środków transportu).

LCL

(ang. Less than Container Load) drobnicowe przewozy kontenerowe.

List gwarancyjny

pisemne zobowiązanie do pokrycia wszelkich strat, szkód i kosztów przewoźnikowi spowodowane rezygnacja z poszczególnych warunków umowy przewozowej.

MRN

numer ewidencyjny operacji tranzytowej zwyczajowo dokument potwierdzający procedurę wywozu.

MSDS

(z ang. Material Safety Data Sheet) –czyli Karta charakterystyki produktu niebezpiecznego , określa jego grupę oraz klasę.

Odprawa celna ostateczna

dopuszczenie towaru do obrotu po uiszczeniu opłat celno - podatkowych.

Odprawa celna przekazowa (inaczej odroczona)

to taka odprawa, której zadanie zostaje przekazane innemu urzędowi celnemu, najczęściej urzędowi najbliżej położonemu względem miejsca przeznaczenia towaru.

Original Bill of Lading (B/L)

morski list przewozowy wystawiony w oryginale.

Procedury uproszczone

skrócenie czasu odprawy celnej poprzez elektroniczną wymianę dokumentów oraz odprawę towaru w miejscu jego przeznaczenia, a nie – jak dotąd – w siedzibie urzędu celnego.

Przelicznik W/M

(waga/miara) przelicznik stosowany w przypadku frachtu morskiego. Opłata za fracht morski obliczana jest na podstawie kubatury lub wagi towaru w zależności od tego co stanowi większą wartość.

Reach Stacker

wózek widłowy wykorzystywany do przewozu kontenerów.

SAD

(z ang. Single Administrative Document) – wymagany w Unii Europejskiej dokument zgłoszenia towaru do odprawy celnej.

Shipper

(inaczej Consignor) – nadawca ładunku.

Storage

opłata za składowanie ładunku ponad wyznaczony czas wolny.

T1L

wspólna procedura tranzytowa dotycząca ładunków przewożonych między krajami Unii Europejskiej a pozostałymi (np. przy przewozie towaru spoza Unii Europejskiej na terenie Unii).

T2L

wspólna procedura tranzytowa dotycząca ładunków przewożonych pomiędzy krajami Unii Europejskiej (np. z Polski na Cypr drogą morską lub po dopuszczeniu do obrotu z Hamburga do Gdyni).

TEU

(z ang. Twenty – Feet Equivalent Unit) – jednostka miary odpowiadająca pojemności jednego kontenera 20 – stopowego.

THC

(z ang. Terminal Handling Charge) – opłaty za obsługę przesyłki, jakie nalicza port lub lotnisko za swoje usługi.

THD

(z ang. Terminal Handling at Destination) - opłaty portowe w miejscu przeznaczenia.

THO

(z ang. Terminal Handling at Origin) - opłaty portowe w miejscu załadunku.